Tortaharn.net

< Download ฉบับ PDF >

1. กล่าวนำ
    คำว่า ธรรมาภิบาลในงานด้านความมั่นคง หรือ Security Sector Governance (SSG) นั้นถือได้ว่าเป็นประเด็นใหม่ที่เพิ่งมีการกล่าวถึงในประเทศไทย แต่บนความแปลกใหม่นี้ก็ไม่ได้หมายความว่าเป็นเรื่องที่ยังไม่เกิดขึ้นเลยในประเทศไทย ความจริงในช่วงที่ผ่านมาไม่นานนี้ ได้มีข่าวสารที่เกี่ยวข้องกับ เรื่องของธรรมาภิบาลในงานด้านความมั่นคงที่สำคัญอยู่ 2 เรื่อง โดยทั้ง 2 เรื่องเป็นประเด็นที่มีการกล่าวถึงไปทั่วโลก เรื่องหนึ่งเป็นเรื่องที่เกิดขึ้นในประเทศคือ การที่รัฐบาลหรือฝ่ายบริหารพลเรือน ได้สั่งใช้หน่วยงานที่เกี่ยวข้องกับความมั่นคงในการยุติสถานการความขัดแย้งในห้วงเดือน มี.ค.-พ.ค. 53 ที่ผ่านมา ส่วนในเรื่องที่สองคือการปลด พล.อ.สแตนเลย์ แมคคริสตัล (Stanley A. McChrystal) ผู้บัญชาการทหารสหรัฐฯและกองกำลังนาโต้ในอัฟกานิสถาน ในกรณีที่ไปวิพากษ์วิจารณ์เจ้าหน้าที่ระดับสูง ในนิตยสาร โรลลิ่งสโตน (Rolling Stone) รวมถึงประธานาธิบดีโอบามาด้วย และการแต่งตั้ง พล.อ.เดวิด เพเทรอุส (David Howell Petraeus) อดีตผู้บัญชาการทหารสหรัฐในอิรัก ไปดำรงตำแหน่งแทน

< Download ฉบับ PDF >

            ข่าวการเสียชีวิตของ อุซามะห์ บิน ลาดิน (Osama Bin Laden) ผู้เป็นหนึ่งในผู้ก่อตั้งและหัวหน้ากลุ่มอัลกออิดะห์ ซึ่งเป็นกลุ่มก่อการร้ายสากลมุสลิมนิกายซุนนี จากการปฏิบัติการทางทหารของสหรัฐอเมริกา ได้ปรากฏเป็นข่าวที่ตามสื่อทั่วโลก นอกจากนี้ได้มีประชาชนสหรัฐฯ จำนวนมากออกมาเฉลิมฉลอง แสดงความยินดีเป็นจำนวนมาก ส่วนหนึ่งที่เป็นเช่นนี้เพราะ มีความรู้สึกสะใจ หรือ ดีใจ ที่ความรู้สึกเจ็บปวดจากเหตุการณ์ก่อวินาศกรรม 11 ก.ย. 44 ได้รับการสะสางหรือแก้แค้น

< Download ฉบับ PDF >

            สถานการณ์ในตะวันออกกลางและแอฟริกาเหนือนั้น ยังคงลุกลาม บานปลายยากที่จะคาดเดาได้ว่าจะไปในทิศทางใด ทั้งนี้เพราะความสลับซับซ้อนของปัญหาและ พลวัตรต่างๆ ได้ส่งผลให้ สถานการณ์มีการเปลี่ยนแปลงอยู่ตลอดเวลา โดยหลายๆ คนมักจะมีความเชื่อว่าสถานการณ์การก่อความไม่สงบ ล้มล้างอำนาจของผู้ปกครองนั้น เป็นจะเริ่มมาจากตูนีเซีย เพราะตูนีเซียเป็นประเทศแรกที่ประชาชน สามารถที่จะทำการล้มล้างการปกครองได้สำเร็จ และตามมาด้วยประเทศอียิปต์ จนทำให้มีนักวิชาการหลายฝ่ายมีความเชื่อว่าความสำเร็จของการล้มล้างการปกครองโดยประชาชนจะแพร่กระจายไปในลักษณะที่เรียกว่า เป็นโดมิโน (Domino Effect หรือ Domino Theory) ครั้งใหม่ที่เกิดขึ้น ณ ตะวันออกกลาง

< Download ฉบับ PDF >

สถานการณ์โดยรวม

        จากวันที่สหประชาชาติ โดยคณะมนตรีความมั่นคง เริ่มมีมติ 1973 ที่บังคับให้เกิด No Fly Zone เหนือน่านฟ้าลิเบีย ภายใต้กฏบัตรสหประชาชาติ หมวดที่ 7 (Chapter VII, UN Charter) ที่ตามมาด้วยการโจมตีภายใต้การนำของ สหรัฐฯ ฝรั่งเศส และ อังกฤษ ต่อมาสหรัฐฯ ได้แสดงท่าทีที่ค่อนข้างระมัดระวัง ในการแสดงต่อ การโจมตีลิเบีย และไม่แสดงตนเป็นผู้นำในการปฏิบัติการ ต่อมาสหรัฐฯ เริ่มถอยห่างออกจากการปฏิบัติการในลิเบีย ส่วนหนึ่งอาจจะเป็นเพราะสถานการณ์ทางการเมืองภายในประเทศของสหรัฐฯ เองที่ทำให้ต้องสงวนท่าที และ ที่สำคัญ สหรัฐฯ ใช้น้ำมันจากประเทศลิเบีย เพียง 3% ในขณะที่ประเทศรายใหญ่คือ ฝรั่งเศส อังกฤษ ที่ใช้น้ำมันจากประเทศลิเบีย ถึง 30% - 40% ทำให้ภาพในปัจจุบันความรับผิดชอบหลักในลิเบียเป็นกลายมาเป็นของ องค์การสนธิสัญญาป้องกันแอตแลนติกเหนือ (North Atlantic Treaty Organization : NATO)

< Download ฉบับ PDF >

ท่ามกลางสถานการณ์ที่วุ่นวายหลายแห่งในโลก ความขัดแย้งต่างๆ ที่ดำรงอยู่นั้น จะพบว่าเครื่องมือสำคัญทีถูกนำมาใช้มากขึ้นคือ การสื่อสารผ่าน Social Network ทั้งระหว่าง การสื่อสารภายในพวกหรือกลุ่มเดียวกัน และต่างพวกหรือต่างกลุ่มกัน ตัวอย่างที่เห็นได้ชัดได้แก่ การจราจลในมอลโดวา (Moldova) เมื่อ เม.ย.52 ที่ผ่านมามีการใช้ Twitter และ LiveJournal รวมถึง Facebook เข้าไปเกี่ยวข้อง ความวุ่นวายภายหลังจากการเลือกตั้งในประเทศอิหร่านเมื่อ ก.ค.52 ที่ผ่านมาจะมี Twitter เข้ามาเกี่ยวข้อง และทางรัฐบาลสหรัฐฯ ได้ร้องขอให้ Twitter ชลอการปิดปรับปรุงเวบไซต์ในห้วงวัน เสาร์-อาทิตย์ เพื่อให้ประชาชนอิหร่าน สามารถใช้ Twitter สื่อสารกันได้ และในประเทศไทยที่มีการใช้ทั้ง Facebook และ Twitter ในช่วงความขัดแย้งในห้วงเดือน มี.ค.- พ.ค.53 ที่ผ่านมา อย่างแพร่หลาย จนมีคนไทยหันมาใช้ Facebook เพิ่มขึ้นเป็นในอัตราร้อยละ 10 ภายในหนึ่งสัปดาห์จนติดอันดับเติบโตเป็นอันดับ 2 ของโลกในขณะนั้น

Operation Odyssey Dawn – ปฏิบัติการทางทหารบนข้อจำกัด

< Download ฉบับ PDF >

            จากเมื่อคืนวันที่ 19 มี.ค. 54 ที่ผ่านมา ได้มีขีปนาวุธร่อนโทมาฮอร์ค หรือ Cruise Missile Tomahawk จำนวนกว่า 110 ลูกถูกปล่อย โดยมีเป้าหมายคือเป้าหมายทางยุทธศาสตร์ของประเทศลิเบีย พร้อมทั้งมีการใช้เครื่องบินเข้าปฏิบัติทางอากาศโจมตีเป้าหมายทางยุทธศาสตร์ในลิเบียไปพร้อมๆ กัน ที่ส่งผลให้มีผู้เสียชีวิต 48 คน และ บาดเจ็บกว่า 150 คนนั้น ถือได้ว่าเป็นการปฏิบัติการทางทหารหลังจากที่ประชุมคณะมนตรีความมั่นคงแห่งสหประชาชาติ (UNSC) ได้อนุมัติให้ใช้ “ทุกมาตรการที่จำเป็น” เพื่อปกป้องประชาชนลิเบียจากการโจมตีของรัฐบาลกัดดาฟี ด้วยมติ 10-0 โดยมีชาติที่งดออกเสียง 5 ชาติ ได้แก่ รัสเซีย จีน บราซิล เยอรมนี อินเดีย เมื่อวันที่ 17 มี.ค.54 ที่ผ่านมา